تعیین رابطه بین ضعف زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی و افزایش شکافهای اجتماعی و فرهنگی در مناطق مختلف جزیره قشم
کلمات کلیدی:
زیرساختهای اجتماعی, زیرساختهای فرهنگی, شکاف اجتماعی, شکاف فرهنگی, توسعه منطقهای, جزیره قشمچکیده
هدف این پژوهش تعیین رابطه بین ضعف زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی و افزایش شکافهای اجتماعی و فرهنگی در مناطق مختلف جزیره قشم بود. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی ـ همبستگی و مقطعی بود. جامعه آماری شامل افراد بالغ و ساکنان دائمی مناطق شهری و روستایی جزیره قشم بود که از میان آنان 384 نفر با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامه محققساخته سنجش ضعف زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی و شکافهای اجتماعی و فرهنگی گردآوری شد. گویهها بر اساس مقیاس پنجدرجهای لیکرت نمرهگذاری شدند. روایی محتوایی ابزار با نظر متخصصان و روایی سازه با تحلیل عاملی تأییدی بررسی شد و پایایی کل پرسشنامه با ضریب آلفای کرونباخ 0.89 تأیید گردید. دادهها با استفاده از نرمافزارهای SPSS نسخه 26 و AMOS نسخه 24 و با بهرهگیری از ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی و مدلیابی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج همبستگی پیرسون نشان داد بین ضعف زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی و افزایش شکافهای اجتماعی و فرهنگی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (r=0.58, p<0.001). تحلیل رگرسیون نیز نشان داد ضعف زیرساختها پیشبینیکننده معنادار شکافهای اجتماعی و فرهنگی است (β=0.55, t=11.42, p<0.001) و 31 درصد از واریانس شکافهای اجتماعی و فرهنگی را تبیین میکند (R²=0.31). در مدل معادلات ساختاری، ضریب مسیر استانداردشده ضعف زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی به شکافهای اجتماعی و فرهنگی برابر با 0.32 و معنادار بود (t=6.45, p<0.001). شاخصهای برازش مدل شامل χ²/df=2.14، CFI=0.94، GFI=0.92 و RMSEA=0.048 نیز نشاندهنده برازش مطلوب مدل بودند. یافتهها نشان داد ضعف و توزیع نامتوازن زیرساختهای اجتماعی و فرهنگی با افزایش شکافهای اجتماعی و فرهنگی در مناطق مختلف جزیره قشم ارتباط معناداری دارد؛ بنابراین، توزیع متوازنتر خدمات آموزشی، درمانی، امکانات فرهنگی و فرصتهای مشارکت اجتماعی و فرهنگی میتواند در کاهش شکافهای منطقهای و تقویت انسجام اجتماعی و فرهنگی نقش مؤثری داشته باشد.
دانلودها
مراجع
Althouse, J., Cahen-Fourot, L., Carballa-Smichowski, B., Durand, C., & Knauss, S. (2023). Ecologically unequal exchange and uneven development patterns along global value chains. World Development, 170, 106308. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2023.106308
Ezeudu, T. S. (2024). The impact of Cultural Globalization on Sustainable Urban Development in Nigeria. Journal of Public Administration and Government, 16-34.
Ghalebandi, S. L., Soltanzadeh, H., & Khoshbakht Bahramani, S. (2025). Explaining Strategies for Organizing Ecotourism Accommodations within the Framework of Biophilic Architecture Using a Sustainable Ecotourism Development Approach: Study Area of Damavand. Interdisciplinary Studies in the Excellence of Architecture and Urbanism(7), 211-235.
Huang, X., & Li, Z. T. (2025). Sustainable Urban Development and the Role of Digital Conservation in Preserving Cultural Heritage in Malacca. Land Degradation and Development. https://doi.org/10.1002/ldr.70253
Kaliannan, M., Darmalinggam, D., Dorasamy, M., & Abraham, M. (2023). Inclusive talent development as a key talent management approach: A systematic literature review. Human Resource Management Review, 33(1), 100926. https://doi.org/10.1016/j.hrmr.2022.100926
Mahdi, M., & Mehrpour, A. (2025). Management of Public Assets and Its Role in Sustainable Urban Development. Fourth National Conference on Applied Ideas in Educational Sciences, Psychology, and Cultural Studies, Bushehr.
Mohammadi Azar, S. (2023). Investigating the role of cultural planning in urban development based on foresight studies in Iran. Proceedings of the Third International Conference on Architecture, Civil Engineering, Urban Planning, Environmental Studies, and Islamic Art Horizons, Tabriz. https://civilica.com/doc/1960897/
Oliynyk, Y., & Kucheriavyi, A. (2023). Conceptual Framework in the Area of Digital Assets: Issues and Areas of Development. Fìnansi Ukraïni, 2023(8), 97-112. https://doi.org/10.33763/finukr2023.08.097
Patterson, M. (2022). Revitalization, transformation and the 'Bilbao effect': Testing the local area impact of iconic architectural developments in North America, 2000-2009. European Planning Studies, 30(1), 32. https://doi.org/10.1080/09654313.2020.1863341
Rahimi, A. (2017). Nation-Building Strategies and Uneven Development in Iran. Strategic Studies, 20(4), 56-101.
Reddy, G. S., Reddy, M., Chaitanya, K., & Joshi, A. (2025). Environmental Sustainability in the Digital Age: The Role of Smart Technologies in Agriculture, Urban Development, and Energy Management. International Journal of Environment and Climate Change, 15(1), 12-24. https://doi.org/10.9734/ijecc/2025/v15i14669
Rezaei, H., & Karimi, F. (2024). Cultural heritage and urban development in Bushehr. Journal of Cultural Geography, 28(4), 211-225.
Savadi, M. (2020). Analyzing the Factors Affecting Entrepreneurship Development in Urban Environments with an Emphasis on Recreational and Sports Tourism (Case Study: Qeshm Island). Urban Research and Planning, 11(43), 193-208. https://jupm.marvdasht.iau.ir/article_4510.html?lang=en
Sepehrdoust, H., Sarshat, M. Q., & Barouti, M. (2014). The Uneven Impact of Human Capital in Health and Education on Economic Growth. Quarterly Journal of Economic Development Research, 16, 102-181.
Sharifinia, Z. (2023). Identifying Drivers Affecting the Formation of Second Homes in Peri-Urban Areas: Central Study Area of Mazandaran Province. Geography and Regional Development, 21(1), 297-327. https://doi.org/10.22067/jgrd.2023.81385.1251
Tache, A.-V. (2023). Analytical Model of Green-Blue Connectivity in the Metropolitan Area of Bucharest. Present Environment and Sustainable Development, 17(2), 153-164. https://doi.org/10.47743/pesd2023172012
Teixeira, T. (2021). Global Production Networks and the Uneven Development of Regional Training Systems: Conceptualizing an Approach and Proposing a Research Agenda. Progress in Human Geography, 46(2), 507-526. https://doi.org/10.1177/03091325211050060
Zhou, C., Petryshyn, H., Kryvoruchko, O., Кочан, О., & Przystupa, К. (2022). Potential and Opportunities of Use of Postindustrial Buildings and Territories for Urban Development: Case Studies of the Historical Area in Lviv (Ukraine). Sustainability, 14(23), 16020. https://doi.org/10.3390/su142316020
دانلود
گاهشمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Ahmad Yahyaei (Author); Samineh Bahadori Jahromi; Abdolhamid Delshad, Seyed Koorosh Sarvarzadeh (Author)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
