عوامل موثر بر تعاملات آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی در مدارس متوسطه دوم شهر تهران
کلمات کلیدی:
تعاملات آموزشی, هوش مصنوعی, مدارس متوسطه دوم شهر تهرانچکیده
هدف این مقاله شناسایی عوامل موثر بر تعاملات آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی در مدارس متوسطه دوم شهر تهران است. پژوهش حاضر از نوع کیفی است. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با اعضای هیأت علمی رشتههای مدیریت آموزشی و علوم ارتباطات جمعآوری شد. نمونهگیری به روش گلوله برفی انجام و با رسیدن به اشباع نظری، تعداد 14 نفر انتخاب شدند. تحلیل دادهها با استفاده از روش تحلیل مضمون و نرمافزار MAXQDA 12 انجام شد و برای اعتبارسنجی اولیه، کدها از لحاظ فهم، تطبیق، تعمیم و کنترل بررسی شدند. تحلیل کیفی نشان داد که تعاملات آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی پدیدهای چندسطحی است که شامل 8 بعد اصلی و 19 مولفه با 91 شاخص میشود. این ابعاد عبارتند از: تعامل معلم–دانشآموز، تعامل دانشآموز–دانشآموز، تعامل مدرسه–والدین، زیرساخت فنی و پلتفرم هوش مصنوعی، کیفیت محتوای آموزشی هوشمند، تحلیل دادههای آموزشی، پشتیبانی از معلمان، و ارزیابی و بهبود مستمر. یافتهها نشان میدهند که هوش مصنوعی بهعنوان ابزار پشتیبان، با شخصیسازی مسیر یادگیری، ارائه بازخورد لحظهای، شناسایی الگوهای پیشرفت، پیشنهاد فعالیتها و تولید گزارشهای تحلیلی، کیفیت تعاملات آموزشی را تقویت میکند و تصمیمگیری معلمان و مدیران را بهبود میبخشد. موفقیت تعاملات آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی وابسته به استقرار یک نظام یکپارچه شامل تعاملات انسانی، زیرساخت، داده، محتوا، پشتیبانی حرفهای معلمان و نظام ارزیابی مستمر است. این مدل میتواند بهعنوان راهنمای عملی برای سیاستگذاران، مدیران مدارس، طراحان سامانههای هوشمند و معلمان جهت بهبود کیفیت یاددهی–یادگیری هوشمند مورد استفاده قرار گیرد.
دانلودها
مراجع
Deep, P. D., Ghosh, N., & Natoli, A. P. (2026). Artificial Intelligence for Supporting College Students with Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder: Cognitive, Emotional, and Ethical Perspectives. International Journal on Social and Education Sciences, 8(1), 1-17. https://doi.org/10.46328/ijonses.5915
Elsa, D., Islami, N., Mahdum, M., Copriady, J., & Putra, Z. H. (2026). Transforming Entrepreneurship Education in the Age of Artificial Intelligence: A Bibliometric Review and Future Research Agenda. https://doi.org/10.1007/s41959-026-00174-z
Kurdal, C., & Kaplan, A. (2026). The Mediating Role of Artificial Intelligence Use in the Relationship Between Digital Literacy and Artificial Intelligence Learning Intentions in Mathematics Teachers. Kastamonu Education Journal, 34(1), 53-66. https://doi.org/10.24106/kefdergi.1877948
Tahir, M. S., Noor, A., & Raza, H. (2025). Explore the Role of Artificial Intelligence to Support Teachers at Higher Education Institutions in South Punjab. CRSSS, 3(3), 2421-2433. https://doi.org/10.59075/c098vs88
Tan, X., Cheng, G., & Ling, M. H. (2025). Artificial Intelligence in Teaching and Teacher Professional Development: A Systematic Review. Computers and Education: Artificial Intelligence, 8, 100355. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2024.100355
Terblanche, N. H. D., & Tau, T. (2025). Exploring the Use of a Goal-Attainment, Artificial Intelligence (AI) Chatbot Coach to Support First-Time Graduate Employees. Industry and Higher Education, 39(3), 1-12. https://doi.org/10.1177/09504222231153837
Thottoli, M. M., Cruz, M. E., & Al Abri, S. S. S. (2025). The Incubation Revolution: Transforming Entrepreneurial Education with Artificial Intelligence. Asia Pacific Journal of Innovation and Entrepreneurship, 19(1), 2-23.
Wang, Q. (2025). Research on the Training Mode of Animation Professionals in the Era of Artificial Intelligence. Advances in Education Humanities and Social Science Research, 13(1), 444. https://doi.org/10.56028/aehssr.13.1.444.2025
Wiese, L. J., Patil, I., Schiff, D. S., & Magana, A. J. (2025). AI ethics education: A systematic literature review. Computers and Education: Artificial Intelligence, 100405.
Xu, J. (2026). Artificial Intelligence as a Catalyst for Nonlinear Skill Development: Evaluating Adaptive and Collaborative AI Tools for Transforming Academic Speaking Proficiency Among EFL Learners. Journal of Educational Computing Research. https://doi.org/10.1177/07356331261425496
Yehya, F. M., ElSayary, A., Murshidi, G. A., & Zaabi, A. A. (2025). Artificial Intelligence Integration and Teachers’ Self-Efficacy in Physics Classrooms. Eurasia Journal of Mathematics Science and Technology Education, 21(8), em2679. https://doi.org/10.29333/ejmste/16660
Yim, I. H. Y., & Su, J. (2025). Artificial Intelligence (AI) Learning Tools in K-12 Education: A Scoping Review. Journal of Computers in Education, 12(1), 93-131. https://doi.org/10.1007/s40692-023-00304-9
Yin, M., Yu, W., & Li, W. (2025). Innovation and Practice of Ideological and Political Education Communication Mode Driven by Artificial Intelligence. Applied Mathematics and Nonlinear Sciences, 10(1). https://doi.org/10.2478/amns-2025-0559
Zanganeh, A., Hejazi, E., & Salehi, K. (2025). Factors affecting the acceptance of artificial intelligence technology among faculty members of the University of Tehran. Technology and Scholarship in Education, 5(1), 65-80. https://doi.org/10.30473/t-edu.2025.73017.1228
Zare'Nasab, M., & Jamehbozorg, Z. (2025). Challenges and opportunities of using artificial intelligence in elementary education: From the perspective of novice teachers. Technology and Scholarship in Education, 5(1), 35-50. https://doi.org/10.30473/t-edu.2025.73388.1238
Zheng, S. (2025). Artificial Intelligence – Driven Design of Aesthetic Education Curricula in Higher Education. Educ. Insights, 2(6), 247-256. https://doi.org/10.70088/ta9v8365
Zhou, X., Li, Y., Chai, C. S., & Chiu, T. K. (2025). Defining, Enhancing, and Assessing Artificial Intelligence Literacy and Competency in K-12 Education from a Systematic Review. Interactive Learning Environments, 33(10), 5766-5788. https://doi.org/10.1080/10494820.2025.2487538
Zhu, Y., Liu, Q., & Zhao, L. (2025). Exploring the impact of generative artificial intelligence on students' learning outcomes: A meta-analysis. Education and Information Technologies, 1-29. https://doi.org/10.1007/s10639-025-13420-z
Zogopoulos, K., Gioti, L., Raptis, N., & Karatzas, A. (2025). Teaching soft skills to students through artificial intelligence. IOSR Journal of Research & Method in Education, 15(1), 23-33. https://www.iosrjournals.org/iosr-jrme/papers/Vol-15%20Issue-1/Ser-1/C1501012333.pdf
دانلود
چاپ شده
ارسال
بازنگری
پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Mansoureh Rahimi, Reza Sourani Yancheshmeh, Babak Nasiri gharghani (Author)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
