مدیریت، آموزش و توسعه در عصر دیجیتال در دست انتشار 1406 02 01 The Impact of Commercial Diplomacy on the Export Performance of Halal Food Products: Explaining the Mediating Roles of Market Intelligence and Brand Legitimacy and the Moderating Role of Environmental Turbulence تأثیر دیپلماسی تجاری بر عملکرد صادراتی محصولات غذای حلال: تبیین نقش میانجی هوشمندی بازار و مشروعیت برند با تعدیل‌گری تلاطم محیطی 1 18 FA نعیم جویا دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، سیاستگذار بازرگانی دانشگاه گیلان، رشت، ایران محمد حسن قلی زاده گروه مدیریت، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه گیلان، رشت، ایران میلاد هوشمند چایجانی گروه مدیریت، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه گیلان، رشت، ایران محسن اکبری وابستگی سازمانی مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه گیلان، رشت، ایران. Journal Article 1405 01 05 <p>This study aimed to examine the effect of commercial diplomacy on the export performance of halal food products by investigating the mediating roles of export market intelligence and halal brand legitimacy and the moderating role of environmental turbulence. This applied study employed a descriptive-survey, cross-sectional design. The statistical population comprised chief executive officers, marketing and sales managers, and international affairs specialists of food-exporting companies in Tehran, Alborz, Qazvin, and Gilan provinces, Iran. The final sample consisted of 100 exporting companies selected through non-probability convenience sampling. Data were collected using a questionnaire based on a five-point Likert scale. Face validity was assessed and confirmed by academic and industry experts, while reliability was evaluated using Cronbach’s alpha. The hypothesized relationships were tested through partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM) using SmartPLS 3. Mediation and moderation effects were examined using bootstrapping with 500 subsamples. Commercial diplomacy had significant positive effects on export performance (β=0.184, p=0.041) and halal brand legitimacy (β=0.227, p=0.045), whereas its effect on export market intelligence was not significant (β=-0.062, p=0.594). Export market intelligence (β=0.343, p=0.001) and halal brand legitimacy (β=0.350, p=0.002) significantly and positively predicted export performance. However, the indirect effects of commercial diplomacy on export performance through export market intelligence (β=-0.021, p=0.621) and halal brand legitimacy (β=0.080, p=0.067) were not statistically significant. Environmental turbulence significantly and negatively moderated the relationships of export market intelligence (β=-0.191, p=0.019) and halal brand legitimacy (β=-0.174, p=0.045) with export performance. Commercial diplomacy appears to enhance halal food export performance primarily through a direct institutional and trade-facilitation mechanism rather than through the development of firms’ internal market intelligence or brand-legitimacy capabilities. Export market intelligence and halal brand legitimacy nevertheless constitute independent drivers of superior export performance. Because environmental turbulence weakens the effectiveness of these capabilities, successful halal export strategies should simultaneously strengthen diplomatic support, market intelligence, brand legitimacy, and organizational resilience to environmental instability.</p> <p>هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر دیپلماسی تجاری بر عملکرد صادراتی محصولات غذای حلال با تبیین نقش میانجی هوشمندی بازار صادراتی و مشروعیت برند حلال و نقش تعدیل‌گر تلاطم محیطی بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی-پیمایشی و مقطعی بود. جامعه آماری شامل مدیران عامل، مدیران بازاریابی و فروش و کارشناسان واحدهای بین‌الملل شرکت‌های صادرکننده مواد غذایی در استان‌های تهران، البرز، قزوین و گیلان بود. نمونه پژوهش شامل ۱۰۰ شرکت صادرکننده بود که با روش نمونه‌گیری غیرتصادفی در دسترس انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای مبتنی بر طیف پنج‌درجه‌ای لیکرت گردآوری شد. روایی صوری پرسشنامه توسط خبرگان تأیید و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ ارزیابی شد. داده‌ها با مدل‌سازی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی در نرم‌افزار SmartPLS 3 تحلیل و برای آزمون آثار میانجی و تعدیل‌گر از روش بوت‌استرپ با ۵۰۰ زیرنمونه استفاده شد. نتایج نشان داد دیپلماسی تجاری بر عملکرد صادراتی (β=0.184, p=0.041) و مشروعیت برند حلال (β=0.227, p=0.045) تأثیر مثبت و معناداری داشت، اما تأثیر آن بر هوشمندی بازار صادراتی معنادار نبود (β=-0.062, p=0.594). هوشمندی بازار صادراتی (β=0.343, p=0.001) و مشروعیت برند حلال (β=0.350, p=0.002) اثر مثبت و معناداری بر عملکرد صادراتی داشتند. بااین‌حال، اثر غیرمستقیم دیپلماسی تجاری بر عملکرد صادراتی از طریق هوشمندی بازار (β=-0.021, p=0.621) و مشروعیت برند (β=0.080, p=0.067) معنادار نبود. همچنین، تلاطم محیطی رابطه هوشمندی بازار صادراتی با عملکرد صادراتی (β=-0.191, p=0.019) و رابطه مشروعیت برند حلال با عملکرد صادراتی (β=-0.174, p=0.045) را به‌طور منفی و معنادار تعدیل کرد. دیپلماسی تجاری عمدتاً از طریق اثر مستقیم و تسهیل شرایط نهادی و تجاری موجب بهبود عملکرد صادراتی محصولات غذای حلال می‌شود و هوشمندی بازار و مشروعیت برند نیز به‌طور مستقل از عوامل مهم موفقیت صادراتی هستند. بااین‌حال، افزایش تلاطم محیطی می‌تواند اثربخشی این قابلیت‌ها را کاهش دهد؛ بنابراین، تقویت هم‌زمان حمایت‌های دیپلماتیک، هوشمندی بازار، مشروعیت برند و راهبردهای تاب‌آوری محیطی برای توسعه صادرات محصولات حلال ضروری است.</p> https://www.jmedda.com/jmedda/article/download/505/372