شناسایی مؤلفه‌های کمال‌گرایی شغلی در مدیران سازمان آموزش و پرورش استان کرمانشاه

نویسندگان

    میثم رحیمی دانشجوی دکتری، گروه حکمرانی آموزشی و سرمایه انسانی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
    فرامرز ملکیان * گروه علوم تربیتی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران، malekian64@iau.ir
    محمدجواد کرم افروز گروه حکمرانی آموزشی و سرمایه انسانی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
    الهام کاویانی گروه مدیریت آموزشی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

کلمات کلیدی:

کمال‌گرایی شغلی, مدیران, سازمان آموزش و پرورش, مدل پارادایمی, نظریه داده بنیاد

چکیده

هدف پژوهش حاضر شناسایی و تبیین مؤلفه‌های کمال‌گرایی شغلی در مدیران سازمان آموزش و پرورش استان کرمانشاه بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و بر اساس روش نظریه داده‌بنیاد انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۱۵ نفر از خبرگان و مدیران مرتبط با حوزه مدیریت آموزشی در استان کرمانشاه بودند که به روش نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس معیارهایی مانند تخصص، تجربه مدیریتی، سوابق پژوهشی و آشنایی با ساختار سازمان آموزش و پرورش انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری شد و فرایند مصاحبه تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. برای افزایش اعتبار یافته‌ها از بازخورد مشارکت‌کنندگان، بازبینی مفاهیم استخراج‌شده و روش‌های معتبرسازی کیفی استفاده شد. یافته‌های تحلیلی نشان داد کمال‌گرایی شغلی در مدیران آموزش و پرورش سازه‌ای چندبعدی و پویا است که در قالب یک مدل پارادایمی قابل تبیین است. شرایط علّی شامل تلاش برای عالی بودن، نیاز به تأیید دیگران، معیارهای سخت‌گیرانه، هدفمندی، تمرکز بر اشتباهات، فشار خانواده و نشخوار فکری بود. شرایط زمینه‌ای شامل نظم و سازماندهی، فرهنگ تأیید اجتماعی، بستر تربیتی ـ خانوادگی، انضباط شخصی و قوانین سازمانی شناسایی شد. شرایط مداخله‌گر نیز ساختار سازمانی، جو و فرهنگ محیط کار، فشار زمانی، انتقال در کار و ویژگی‌های شخصیتی تعدیل‌گر را دربر گرفت. راهبردهای اصلی شامل مدیریت استرس، آموزش خودآگاهی، پذیرش محدودیت‌ها، بهبود روابط میان‌فردی، افزایش انعطاف‌پذیری، مدیریت زمان و تمرکز بر اهداف بلندمدت بود. پیامدهای مدل دوگانه بود؛ به‌گونه‌ای که کمال‌گرایی سازگارانه به بهبود عملکرد مدیریتی، افزایش بهره‌وری، دقت در جزئیات و تعالی سازمانی منجر شد، اما کمال‌گرایی ناسازگار با فرسودگی شغلی، اضطراب، استرس مزمن، کاهش اعتمادبه‌نفس، تعارضات میان‌فردی، کاهش رضایت شغلی و ترک شغل همراه بود. نتایج نشان داد کمال‌گرایی شغلی در مدیریت آموزشی نه یک ویژگی ثابت، بلکه پدیده‌ای وابسته به تعامل عوامل فردی، سازمانی و حمایتی است. در صورت وجود حمایت سازمانی، خودآگاهی و راهبردهای مقابله‌ای مؤثر، این سازه می‌تواند به تعالی شغلی و ارتقای عملکرد منجر شود؛ اما در شرایط فقدان حمایت و ارزیابی‌های سخت‌گیرانه، به عاملی برای فرسودگی، فشار روانی و افت کیفیت مدیریتی تبدیل می‌شود. بنابراین، بازنگری در نظام ارزیابی عملکرد، تقویت حمایت‌های سازمانی و آموزش مهارت‌های خودآگاهی و مدیریت استرس برای مدیران ضروری است.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Curtis, M., & Garratt-Reed, D. (2026). Self-esteem as a mediator between perfectionism and mental health outcomes. Australian Journal of Psychology, 78(1), 2613533. https://doi.org/10.1080/00049530.2026.2613533

Frost, R. O., Marten, P., Lahart, C., & Rosenblate, R. (1990). The dimensions of perfectionism. Cognitive therapy and research, 14(5), 449-468. https://doi.org/10.1007/BF01172967

Grubi, T. (2020). Organizational and Professional Factors of Perfectionism in Scientific and Pedagogical Staff of Higher School. Society Integration Education Proceedings of the International Scientific Conference, 7, 51. https://doi.org/10.17770/sie2020vol7.4864

Jordana, A., Ramis, Y., Chamorro, J. L., Pons, J., Borrueco, M., De Brandt, K., & Torregrossa, M. (2023). Ready for failure? Irrational beliefs, perfectionism and mental health in male soccer academy players. Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, 41(2), 454-477. https://doi.org/10.1007/s10942-022-00491-x

Lee, H.-J., Kwon, K., & Kim, H.-Y. (2023). A Study on the Effect of Workers' Multidimensional Perfectionism on Burnout: The Moderating Effect of Perceived Organizational Support. Korean Soc Cult Converg, 45(6), 741-754. https://doi.org/10.33645/cnc.2023.06.45.06.741

Mohammadi, O. A., Heidari, A., & Eftekhar, S. Z. (2023). Relationships of academic support and attitude towards future career with academic procrastination in students: The mediating role of academic burnout. https://doi.org/10.5812/jcrps-138612

Otto, K., Baluku, M., Schaible, A., Oflu, C., & Kleszewski, E. (2026). The only way is up? How different facets of employee and supervisor perfectionism help or hinder career development. Psychological Reports, 129(3), 2472-2506. https://doi.org/10.1177/00332941241229204

Peroš, A., & Buljan, I. (2025). Association between resilience, perfectionism and job satisfaction among medical residents in Croatia: A cross-sectional study. BMC psychology, 13(1), 1389. https://doi.org/10.1186/s40359-025-03692-y

Rice, K. G., Richardson, C. M. E., & Ray, M. E. (2016). Perfectionism in Academic Settings. In F. M. Sirois & D. S. Molnar (Eds.), Perfectionism, Health, and Well-Being (pp. 245-264). Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-319-18582-8_11

Savaş, B. Ç., Turan, M., & Asan, S. (2025). The relationship between digital burnout and academic procrastination and the mediating roles of life satisfaction and the fatigue in this relationship. BMC psychology, 13(1), 1-15. https://doi.org/10.1186/s40359-025-03510-5

Vieriu, A. M., & Hainagiu, S. M. (2025). Perfectionism and workaholism as barriers to lifelong learning and occupational sustainability: A cross-professional analysis. Sustainability, 17(14), 6512. https://doi.org/10.3390/su17146512

دانلود

چاپ شده

۱۴۰۶/۰۲/۰۱

ارسال

۱۴۰۴/۱۱/۱۴

بازنگری

۱۴۰۵/۰۴/۰۱

پذیرش

۱۴۰۵/۰۴/۰۷

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

رحیمی م. .، ملکیان ف.، کرم افروز م. .، و کاویانی ا. . (1406). شناسایی مؤلفه‌های کمال‌گرایی شغلی در مدیران سازمان آموزش و پرورش استان کرمانشاه. مدیریت، آموزش و توسعه در عصر دیجیتال، 1-16. https://www.jmedda.com/jmedda/article/view/472

مقالات مشابه

31-40 از 261

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.